Jak sobie radzić z zaparciami?

Z zaparciami mamy do czynienia, gdy ilość wypróżnień w ciągu tygodnia wynosi 3 i mniej.
Problem ten dotyczy przede wszystkim osób starszych głównie ze względu na niedostateczną ilość płynów oraz złą dietę. Siedzący tryb życia, jednolita dieta jak również stosowanie rozmaitychkuracji odchudzających i tym samym obniżenie poziomu błonnika oraz ciał balastowych w pożywieniu wpływa na zwiększenie występowania tej dolegliwości u coraz to młodszych osób. Przypadłość ta statystycznie dotyka w dzisiejszych czasach już co drugą kobietę oraz co 4 mężczyznę nie należy więc do rzadkości, dobrze więc zapoznać się z przyczynami wywołującymi ten stan oraz sposobami jak radzić sobie z taką kłopotliwą dolegliwością.

Ogólnie zaparcia możemy podzielić na dwie grupy :
- zaparcia objawowe, w tym przypadku przyczyn należy szukać w zaburzeniach systemu nerwowego, złych przyzwyczajeniach żywieniowych jak również w sytuacjach tłumienia odruchu defekacyjnego z powodu skrępowania, pośpiechu czy zwykłej niedostępności do urządzenia sanitarnego.
- zaparcia czynnościowe gdzie przyczyny są typowo medyczne (różnego typu schorzenia oraz zmiany nowotworowe) między innymi : cukrzyca, mocznica, zmiany w budowie narządów układu pokarmowego, osłabienie mięśni brzucha, nieżyt jelita, zapalenie otrzewnej jak również wyrostka robaczkowego a u kobiet dodatkowo przy zmianach położenia macicy. Przyjmowanie niektórych leków (preparatów przeciwskurczowych, uspakajających, atropiny, środków narkotycznych) również może powodować zaparcia.

PIERWSZA POMOC

W przypadku zaparć stosowanie preparatów przeczyszczających bez uprzedniej konsultacji z lekarzem nie jest wskazane. Zaleca się wizytę u lekarza po to by mógł on na podstawie badania oraz zebranego wywiadu dobrze zdiagnozować przyczynę i na tej podstawie dobrać odpowiednie leczenie.

Jeśli przyczyną zaparć nie jest choroba organiczna a tylko niegroźne zaburzenia związane z ruchem jelit i przesuwaniem pokarmu w kierunku odbytnicy, to w celu uniknięcia tych kłopotliwych dolegliwości zdecydowanie skuteczniejsza jest profilaktyka od ewentualnego późniejszego leczenia. Znacznie zmniejszy ona ryzyko pojawienia się zaparć a przy występujących już ostrych zaparciach zmieni je na mniej dokuczliwe, przewlekłe.

Na działania profilaktyczne składa się:

- odpowiednia dieta (ograniczenie słodyczy a zwiększenie ilości owoców i warzyw oraz produktów zawierających błonnik),

- przyjmowanie dużej ilości płynów,

- wyrobienie w sobie nawyku prawidłowego rytmu snu oraz odżywiania się najlepiej o tej samej porze,

- nabranie kondycji (uprawianie sportu, zapewnienie organizmowi dostatecznej ilości ruchu poprzez codzienne spacery, gimnastykę) która zmusi jelita do wzmożonej pracy, wzmocni mięśnie brzucha a szybciej krążąca krew poprawi i przyspieszy przemianę materii.

Gdy zaparcia już nas dopadną?
Istnieje kilka prostych sposobów na likwidowanie zaparć, które można samemu wdrożyć nie narażając się na dodatkowe dolegliwości czy komplikacje:
- suszone owoce: śliwki, morele, figi
- szklanka wody z miodem, wypita rano na czczo
- kefir pity na czczo
- u małych dzieci masaż brzuszka
- ewentualnie podanie czopków glicerynowych doraźnie odpowiednio dla dzieci i osób dorosłych
- lewatywa (preparat sprawdzony i bezpieczny, gotowe wlewki doodbytnicze można kupić w dowolnej aptece)

Dlaczego błonnik jest tak istotny?
Błonnik jest substancją pochodzenia roślinnego, nie ulega strawieniu pod wpływem enzymów trawiennych człowieka. Wędrując wzdłuż układu pokarmowego wiąże wodę zwiększając objętość masy kałowej. Dzięki swoim właściwościom nie pozwala na zaleganie treści kałowej w jelicie mającej szkodliwy wpływ na jego ścianę co może skończyć się powstaniem raka. Wypłukuje toksyny i uboczne produkty przemiany materii. Wyłapuje i usuwa kwasy żółciowe z jelit które są używane przez wątrobę do produkcji cholesterolu tym samym przyczynia się do obniżenia poziomu cholesterolu we krwi.
Opóźniając przemianę węglowodanów pomaga w utrzymaniu prawidłowej wartości cukru w organizmie.

UWAGA! Zbyt duża dawka błonnika podana oprócz pokarmów również w postaci kapsułek, tabletek może być niebezpieczna. Nie tylko znacznie zmniejszy działanie doustnych leków antykoncepcyjnych ale również zdecydowanie ograniczy wchłanianie składników pokarmowych takich jak żelazo czy wapń. Podana nagle może spowodować wzdęcia, bóle brzucha a bez dostarczenia minimum 2 litrów wody na dzień może spowodować zaparcia. U niektórych osób produkty zawierające dużą ilość błonnika mogą podrażnić żołądek.

Produktami zawierającymi duże ilości błonnika są m.in.: pełnoziarniste pieczywo, suszone warzywa strączkowe oraz te świeże takie jak groszek, kapusta, seler, marchewka, kukurydza czy soja oraz orzechy, nasiona i pieczone śliwki.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca spożywanie 20-40g błonnika dziennie. Chcąc ustrzec się przed zaparciami, poprawić przemianę materii i tym samym funkcjonowanie całego układu pokarmowego co wpłynie pozytywnie na ogólne samopoczucie nie wystarczy dostarczać organizmowi samego błonnika. Trzeba stasować odpowiednią dietę bogatą w wartości odżywcze ale również prowadzić zdrowy tryb życia